SPIEVY
ISKARKA (EP)
Wydawca: SPIEVY

  „Iskarka”, to minioalbum (EP) białoruskiej grupy śpiewaczej SPIEVY, Projekt kobiecy wykonuje tradycyjne pieśni białoruskie oraz pieśni z pogranicza słowiańskiego Polski, Ukrainy i Litwy. „Naszą ideą jest rozpalenie jak największej ilości iskier, aby ogień białoruskiej kultury nie zgasł, lecz był przekazywany z człowieka na człowieka, nawet na zesłaniu” – mówi Rusia, szefowa projektu SPIEVY.
„Iskarka” (Іскарка), to tradycyjna białoruska pieśń weselna o wzruszającym pożegnaniu matki z córką. Matka porównuje córkę do maleńkiej iskierki („iskarki”), rozpaczając, że wkrótce nie będzie miała kogo trzymać w ramionach. Córka opuszcza dom rodzinny, rozpoczynając nowe życie.

Spievy, to chór kobiet z Białorusi na emigracji w Warszawie. Śpiewają pieśni, które brzmiały na terenach współczesnej Białorusi w czasach przedchrześcijańskich. Chór zaczął się spotykać pod Mostem Świętokrzyskim wiosną 2023 roku. Z grupy przyjaciółek zaczął się tworzyć zespół, który doskonali swoje umiejętności pod opieką Rusi. Rusia jest terapeutką wokalną oraz liderką etno-elektronicznego duetu Šuma. Od ponad 10 lat bada archiwa etnograficzne, łącząc kulturę tradycyjną Białorusi z nowymi formatami i mediami. Ta na nowo odkryta kultura pieśni połączyła wiele białoruskich kobiet w chór. Stała się sposobem na radzenie sobie z kolektywną traumą, spowodowaną wymuszoną emigracją. Z biegiem czasu, początkowo amatorski chór przekształcił się w profesjonalny i zaczął brać udział w różnych wydarzeniach kulturalnych.

Tradycyjnymi pieśniami dziewczyny chciały też okazać wsparcie tym, którzy zostali i walczą w kraju. Stąd czarne, żałobne stroje i czerwone usta, w hołdzie dla Marii Kalesnikavej, która w akcie oporu nawet w więzieniu nie przestaje podkreślać kobiecości. Z czasem poczuły, że najważniejsza jest dla nich walka na froncie kulturowym. Zdecydowały, że SPIEVY nie będą jedynie lamentem za utraconą kulturą białoruską, ale chórem nadziei i przetrwania – będą budować białoruską diasporę na uchodźstwie. Pieśni ocalały przez stulecia – one będą pielęgnować je dalej. Repertuar chóru składa się z tradycyjnych białoruskich pieśni, które były wykonywane przez kobiety podczas pogańskich obrzędów i rytuałów. Choć pieśni te są proste, niosą głęboki sens i przekazują symboliczne wzorce interakcji człowieka z naturą i innymi ludźmi. Opisują również kluczowe momenty życiowe oraz procesy inicjacyjne (rozstanie z matką, przejście z wolnej dziewczyny do zamężnej, narodziny dziecka, pogrzeb i inne).